الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

576

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

ناهمگون برگرفته شده‌اند » ؛ ( جفاة « 1 » طغام « 2 » ، و عبيد أقزام « 3 » ، جمعوا من كلّ أوب « 4 » ، و تلقّطوا « 5 » من كلّ شوب « 6 » ) . سپس مىافزايد : « آنها از كسانى هستند كه سزاوار است آنان را دين و ادب بياموزند و تعليم و تربيت شوند و ولى و قيّمى براى سرپرستى آنها تعيين گردد و دستشان را بگيرند ( و از تصرف در اموالشان ممنوع كنند ) » ؛ ( ممّن ينبغي أن يفقّه و يؤدّب ، و يعلّم و يدرّب « 7 » ، و يولّى عليه ، و يؤخذ على يديه ) . در پايان مىافزايد : « آنها نه از مهاجرانند و نه از انصار ، نه از كسانى كه خانه و زندگى خود را در اختيار مهاجران قرار دادند و از جان و دل ايمان را پذيرفتند » ؛ ( ليسوا من المهاجرين و الأنصار ، و لا من الّذين تبوّؤا « 8 » الدّار و الإيمان ) . همان‌گونه كه قبلا هم اشاره شد ، اين كلام بخشى از نامه‌اى است كه امام عليه السّلام براى آگاهى مسلمانان از همهء حوادثى كه در عصر او و قبل از آن گذشته ، مكتوب داشته است تا به صورت بخشنامه‌اى به مناطق مختلف فرستاده شود و دربارهء معرفى شاميان و طرفداران معاويه كه در برابر خليفهء مسلمانان ، سر به طغيان برداشته بودند و آتش جنگ صفين را برافروختند ، ايراد شده است و نيّات پليد آنها و چگونگى شكل‌گيرى جمع ايشان را واضح مىسازد .

--> ( 1 ) . « جفاة » جمع « جافى » به معناى انسان نادان و خشن است . ( 2 ) . « طغام » جمع « طغامة » به معناى اراذل و اوباش و افراد شرور و بىسروپاست . واژه « طغام » گاه به معناى مفرد نيز به كار مىرود . ( 3 ) . « اقزام » جمع « قزم » بر وزن « خشن » به معناى افراد فرومايه و پست است . ( 4 ) . « أوب » به معناى بخش و ناحيه است . ( 5 ) . « تلقطوا » از ريشهء « تلقّط » به معناى گردآورى چيزى از اينجا و آنجاست . ( 6 ) . « شوب » به معناى مخلوط كردن چيزى با چيز ديگر است . اين واژه معناى اسمى هم دارد ؛ يعنى اشياى مخلوط شده و در كلام بالا معناى اسمى آن مراد است . ( 7 ) . « يدرّب » از ريشهء « تدريب » به معناى عادت دادن و تمرين نمودن براى فراگرفتن چيزى است . ( 8 ) . « تبوّؤا » از ريشهء « تبوّأ » به معناى سكنى گرفتن در جايى به قصد بقا و دوام از ريشهء « بواء » به معناى تساوى اجزاى مكان آمده است و از آنجا كه هركس بخواهد در مكانى ساكن شود ، آن مكان را صاف و هموار مىسازد اين واژه به معناى مزبور به كار رفته است .